Un paseo polos petróglifos de Gargamala

Ao carón de motivos propios da
 época hai otros que son posteriores

Na parroquia de Gargamala, na parte de monte, más arriba da aldea de Boente, están unha serie de petróglifos con motivos circulares, laberintos, motivos reticulares e debuxos curvos a modo de pisadas do gando. Tamén podemos ver cruces, pero con toda probabilidade están feitos con moita posterioridade.

Forte control visual sobre o val do Tea

Dentro de que estes gravados sempre serán un misterio sen resolver a súa localización nunha zona de amplo control visual sobre o val do río Tea non é casual. Poderán ser rochas que delimitan o espazo de ocupación humana respecto do espazo salvaxe, poderán ser uns calendarios inscritos na rocha ou poderán ser rochas sagradas, a cuestión é que hoxe en día seguen a sorprender. A localización resulta moi semellante aos de Tourón, en Ponte Caldelas (Pontevedra): a media ladeira, aproximadamente a uns 350-400 metros de altura, orientados ao sur e oeste sobre rocha granítica de gran fino, en lugares ricos en mananciais de auga e cun amplo dominio visual sobre o val. Máis arriba da súa localización están os pastos, as gándaras e o espazo humanizado, ao revés que na actualidade onde é o val o lugar de ecúmene.

A erosión ten xa moi desgastados
 os labirintos e os círculos                            

O parque arqueolóxico de Tourón

Dentro da oferta cultural do concello de Ponte Caldelas hai unha que compre destacar de xeito especial. Falamos do Parque Arqueolóxico de Tourón. Unha realidade que nos comprace especialmente porque o IES de Ponte Caldelas, a través da súa acción de denuncia, contribuiu a que as autoridades e institucións públicas tomaran en serio a recuperación deste espazo, freando o lamentable estado de abandono no que se atopaban hai cinco anos. Se hai un indicador de que a sensibilidade polos temas de patrimonio vai avanzando entre a clase política é a creazón deste parque. Para un concello rural en plena evolución como Ponte Caldelas, próximo á cidade de Pontevedra, o feito de posuir esta riqueza arqueolóxica é unha oportunidade de ofrecer un atractivo máis a engadir a unha paisaxe humanizada bastante equilibrada e uns corredores fluviais moi interesantes. A vantaxe principal dun concello como o de Ponte Caldelas é a proximidade á Galicia máis dinámica e posuir os valores paisaxísticos que na memoria colectiva galega se teñen como xenuinos e fermosos.
Os petroglifos de Tourón son dos máis espectaculares de Galicia. Ubicados a media ladeira definen os límites do espazo humanizado hai cinco mil anos. Aldeas que preferían as áreas máis elevadas, onde estaban os pastos máis frescos, renunciando ao que hoxe é propiamente o espazo habitado, entón posiblemente un bosque espeso. Os motivos máis representados son os cervos, os círculos, espirais e cazoletas. A apertura do parque permitiu descubrir máis petroglifos dos que se tiñan coñecemento e unha idea máis precisa da superficie ocupada naquel momento.

Recomendamos unha visita nas horas onde o sol estea baixo para poder aprezar mellor os motivos representados. O desbroce sobre as especies invasoras deixou unha aba un tanto desnuda, polo que hai que darlle un prazo para que este espazo engada ao interese arqueolóxico unha recuperación da flora autóctona. Con todo o dominio visual é tan amplo e fermoso que merece a sua contemplación.